0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Vertigo, ani dönme duygusu ile dengesizlik sebebiyle günlük yaşamı gözle görülür biçimde güçleştirebilen önemli bir sağlık sorunudur. Özellikle yineleyen ataklar yaşayan kişilerde yürümek, merdiven inip çıkmak, araç sürmek ile günlük işleri yürütmek güçleşebilir. Vertigo hastalarının yaşam alışkanlıklarını doğru düzenlemesi, düşme ile yaralanma tehlikesinin azaltılması açısından büyük önem taşır.

Dr. Ody. Emel Uğur, vertigo şikâyeti bulunan kişilerin öncelikle baş dönmesinin kaynağını öğrenmesi, günlük yaşamlarını bu doğrultuda biçimlendirmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Her vertigo türünün farklı nitelikler taşıması, alınacak önlemlerin de kişiye özel olmasını gerektirmektedir.

Ani hareketlerde dikkatli olunmalı

Özellikle konum değişimine bağlı (pozisyonel) vertigo hastalarında ani baş hareketleri kısa süreli dönme ataklarını tetikleyebilir. Yataktan kalkarken önce oturur konuma geçmek, baş dönmesi duygusunun geçmesini beklemek, ardından ayağa kalkmak düşme tehlikesinin azaltılmasına yardımcı olabilir. Baş dönmesinin yoğun yaşandığı dönemlerde yüksek yerlere uzanmak, merdiven kullanmak ya da dengesiz zeminlerde yürümek tehlikeli olabilir.

Bununla birlikte hareketlerden bütünüyle kaçınmak doğru bir tutum değildir. Uygun hastalarda denetimli hareket ile denge rehabilitasyonu (vestibüler rehabilitasyon), denge sisteminin yeniden uyum sağlamasına katkıda bulunur.

Düzenli uyku ile yeterli sıvı tüketimi sağlanmalı

Yetersiz uyku ile düzensiz yaşam alışkanlıkları, bazı vertigo türlerinde belirtilerin şiddetlenmesine yol açabilir. Özellikle denge sistemini etkileyen baş ağrısı (vestibüler migren) hastalarında düzenli uyku saatlerinin korunması, uzun süre aç kalınmaması yararlı olabilir. Yetersiz sıvı tüketimi ise tansiyon düşüklüğü ile sersemlik gibi farklı baş dönmesi şikâyetlerini artırabilir.

Beslenme düzeni kişiye özel olmalı

Beslenmeye yönelik öneriler, vertigonun kaynağına göre değişiklik gösterebilir:

Ménière Hastalığı: Bu rahatsızlığı bulunan kişilerde hekim önerisiyle tuz tüketiminin kısıtlanması istenebilir.

Vestibüler Migren: Kişisel olarak belirlenen beslenme tetikleyicilerinden uzak durmak atak yönetimini kolaylaştırır.

Kafein ya da belirli yiyeceklerin bütün vertigo hastalarında aynı olumsuzluğu oluşturmadığı unutulmamalıdır. Hastaların gereksiz ve aşırı beslenme kısıtlamaları yerine kendi sağlık durumlarına uygun önerileri izlemeleri daha doğru bir yaklaşımdır.

Vertigo hastaları araç kullanabilir mi?

Eylemli vertigo atağı sırasında araç kullanmak, hem hasta hem de toplum açısından ciddi güvenlik riskleri doğurur. Ani dönme duygusu, göz hareketlerinde bozulma ile denge kaybı sürüş güvenliğini zedeler. Yineleyen ya da öngörülemeyen vertigo atakları bulunan kişilerin araç kullanma durumlarını takibini yapan hekimle değerlendirmeleri gerekir. Yüksek yerlerde çalışmak ya da tehlikeli makineleri işletmek de özel önlem gerektirir.

Ev ortamında düşme riskini azaltma yolları

Vertigo hastalarında güvenli yaşam alanlarının oluşturulması gereklidir. İleri yaştaki ya da yürürken dengesizlik çeken kişiler için ev içinde şu düzenlemeler yapılabilir:

Kaygan zeminlerin önlenmesi,

Gece aydınlatmasının sağlanması,

Sabit tutunma noktalarının oluşturulması,

Yerde takılmaya yol açabilecek eşyaların kaldırılması.

Ne zaman ivedi sağlık kuruluşuna başvurulmalı?

Şiddetlenen, yineleyen ya da günlük yaşamı engelleyen vertigo atakları zaman geçirilmeden değerlendirilmelidir. Özellikle baş dönmesine yeni gelişen konuşma bozukluğu, kol veya bacakta güçsüzlük, çift görme, şiddetli baş ağrısı, yürüyememe ya da ani işitme kaybı eşlik ediyorsa ivedi tıbbi yardım alınmalıdır.

TariminSesi.Com.Tr internet sitesinde yayınlanan içerikleri kaynak göstererek alabilirsiniz.